De BAZ staat voor basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen. Het is een wetsvoorstel voor een verplichte verzekering die zelfstandigen een basisinkomen moet geven als zij langdurig arbeidsongeschikt raken. De gedachte achter het voorstel is dat elke zelfstandige een minimumbescherming heeft bij uitval door ziekte of een ongeval. Daarmee wil de overheid voorkomen dat ondernemers zonder vangnet uiteindelijk op de bijstand zijn aangewezen.

Waar staat het wetsvoorstel nu?

Per media april 2026 is de BAZ nog geen wet. Het wetsvoorstel is inmiddels ingediend bij de Tweede Kamer en wordt daar behandeld. Dat betekent dat de inhoud nog kan wijzigen. Voor zelfstandigen is dit wel een logisch moment om alvast te bekijken wat de mogelijke gevolgen zijn. Zeker als je nu geen arbeidsongeschiktheidsverzekering hebt, of juist al een private AOV hebt lopen.

De voorgestelde verzekering biedt een basisdekking bij arbeidsongeschiktheid. In de huidige opzet gaat het om een uitkering tot maximaal het niveau van het minimumloon. De overheid heeft daarbij gekozen voor een sobere publieke basisverzekering. Zelfstandigen die meer inkomenszekerheid willen, zullen dus vaak nog steeds moeten kijken naar een aanvullende of beter passende private oplossing.

Komt er een opt-out?

Ja, in de opzet van het wetsvoorstel blijft ruimte voor een vrijstelling voor zelfstandigen die al een passende private verzekering hebben. In de praktijk wordt dat vaak aangeduid als een opt-out. Die mogelijkheid is belangrijk, maar ook meteen een aandachtspunt. Niet elke bestaande AOV zal straks automatisch voldoen aan de voorwaarden voor vrijstelling. Het is dus verstandig om tijdig te controleren of je huidige verzekering qua dekking, voorwaarden en looptijd waarschijnlijk aansluit bij wat straks wordt gevraagd.

De BAZ raakt direct aan je financiële zekerheid. Wie arbeidsongeschikt raakt, krijgt niet alleen te maken met inkomensverlies, maar vaak ook met doorlopende lasten zoals hypotheek, huur en gezinskosten. Een basisverzekering kan helpen om een minimum op te vangen, maar is niet in alle situaties genoeg. Vooral zelfstandigen met hogere vaste lasten of wisselende inkomsten doen er verstandig aan om verder te kijken dan alleen de basisregeling.

Heb je al een AOV? Dan is checken verstandig

Heb je al een private arbeidsongeschiktheidsverzekering? Dan is het slim om nu alvast te laten beoordelen:

• of je verzekering waarschijnlijk in aanmerking komt voor vrijstelling;
• of de dekking past bij jouw huidige inkomen en vaste lasten;
• of de wachttijd, uitkeringsduur en voorwaarden nog aansluiten bij je situatie.

Zo voorkom je dat je straks verrast wordt door extra premie, onvoldoende dekking of een verzekering die niet blijkt te voldoen.

Heb je nog geen AOV dan is het verstandig om niet af te wachten. De BAZ is bedoeld als basisvoorziening, maar niet per se als complete oplossing voor iedere ondernemer. Juist daarom is het slim om nu al inzicht te krijgen in je risico’s. Wat gebeurt er met je inkomen als je langere tijd uitvalt? Hoeveel financiële ruimte heb je zelf? En is een private oplossing voor jou aantrekkelijker of passender dan straks volledig aansluiten op de basisverzekering?

Laat je goed informeren

De regels rond de BAZ zijn nog in beweging. Daarom is het belangrijk om niet alleen naar de headline te kijken, maar vooral naar wat de regeling in jouw situatie betekent.  Wil je weten wat de aangekondigde BAZ voor jou kan betekenen als zelfstandige? Dan is dit een goed moment om je huidige situatie, risico’s en mogelijke keuzes in kaart te brengen.